Hoe kun je creatiever worden?
Jazeker, je kunt creativiteit stimuleren? Er zijn dingen die je kunt doen (en laten) om je creativiteit te bevorderen. Hieronder een aantal tips. Wellicht niet allemaal direct toepasbaar in jouw situatie, maar toch… In voorkomende gevallen kun je de overige tips gebruiken om creatieve oplossingen te bedenken voor de niet direct bruikbare tips. Perpetuum mobile!
1. Verblijf in een ongebruikelijke omgeving. Emigreren, dat is de beste oplossing. Ga voor een langere tijd in een ander land wonen. Breek los uit je eigen cultuur. Zorg ervoor dat je oude associaties aangevuld worden met nieuwe. Verrijk jezelf. Creativiteit en kennis gaan hand in hand. Hoe meer verschillende invalshoeken je kent, hoe breder je kunt denken.
In het klein kan dit betekenen dat je eens op een andere lokatie je werkoverleg voert. Vergader eens staand, of bepaald je nieuwe strategie in het pikkedonker, aan een zuurstofbar of in een speeltuin. Laat je fantasie de vrije loop en help jezelf door je omgeving te veranderen.
2. Een andere omgeving in je hoofd, dat helpt ook. Misschien heb je het wel een meegemaakt dat wanneer je een bepaalde film hebt gezien, of boek hebt gelezen, je op een andere manier naar zaken kijkt. Maak hier gebruik van. Verplaats jezelf in gedachten in vreemde situaties. Hoe zou je een vraagstuk dan oplossen? Wat zou de hoofdpersoon doen? Maak jezelf vrij van je normale gedachtengang en kijk wat er ontstaat. Hoe zou een eskimo de nachtwacht hebben geschilderd? En een indiaan? En wat zou je schilderen als je alleen de kleuren paars en groen had? En je schilderdoek de tegels op een schoolplein zouden zijn? Wat zou een ultieme tekst zij voor op een koffiekopje? Hoe vertaal je de essentie van die tekst naar jouw vraagstuk? Kortom breng jezelf in een andere wereld. Hiervoor kun je films, boeken, gedichten, foto's en schilderijen gebruiken, maar ook je eigen fantasie. Soms moet je even wat overwinnen, maar laat je gaan. Laat je gedachten hun vleugels wijd uitslaan en lift jezelf klapwiekend naar grotere hoogten.
3. Bedenk hoe men in de toekomst een bepaald vraagstuk zou beantwoorden. Over 20, 50, 100 en 200 jaar. Hoe zou men dan omgaan met de dingen waar jij je nu mee bezighoudt. Waarschijnlijk heel anders. Freud was 'hot' zo'n honderd jaar geleden. Helemaal 'je-van-het'. Vandaag de dag komt hij nog maar mondjesmaat in de basisboeken voor. We kijken vandaag de dag anders. Hoe zullen we over 100 jaar kijken. Verbeeld het je, maak associaties. Hoe ziet de wereld er dan uit. Voor welke uitdagingen ziet men zich dan gesteld. Hoe kan dat je nu helpen?
4. Plaats een onderwerp ver buiten jezelf. Een leuk onderzoekje werd gedaan op de Universiteit van Indiana. Studenten werd gevraagd een lijst te maken van allerlei vervoersmiddelen. De verschillende onderzoeksgroepen werden in tweeën verdeeld. Tegen de ene helft van iedere groep werd verteld dat de opdracht bedacht was door de universiteit, terwijl tegen de andere helft gezegd werd dat de opdracht afkomstig was uit Griekenland. De lijsten die de laatste groepen maakten waar telkens langer en origineler.
5. Gebruik andere woorden, benoem vraagstukken anders. Probeer bijvoorbeeld eens een algemenere formulering. Hierdoor kunnen er meer associaties geactiveerd worden. Je gaat anders denken. Zoek naar synoniemen voor woorden of gedachten, maak vergelijkingen.
Binnen groepen wordt vaak het 'brainstormen' gebruikt om het creatieve potentieel van een groep aan te boren. Het is mooie methode, maar er kan ook veel mis gaan. Hoe maak je een brainstorm waardevol? Hierover meer in het volgende artikel.
Eric Minten
Organisatie adviseur - Spreker - Coach
Docent Praktische Psychologie
